Vesna Delić: Antropološki osvrt na zaštitu identiteta i prava Roma
Na samom kraju 2025. godine, Društvo za kulturni razvoj „Bauo“ iz Petrovca na Moru realizuje projekat posvećen ljudskim i manjinskim pravima i kulturi. U pitanju je ciklus od četiri zasebna onlajn predavanja, na različite teme, relevantnih crnogorskih stručnjaka/kinja, istraživača/ica i aktivista/kinja.
Dr Vesna Delić, etnološkinja-antropološkinja, istraživačica RE kulture i identiteta tokom dvije decenije, posvećena unapređenju položaja i prava RE populacije u Crnoj Gori, održala je predavanje – antropološki osvrt na zaštitu identiteta i prava Roma. Pored ostalih pitanja, predavačica s kulturološkog aspekta otvara i pokušava da doprinese razumijevanju opštepoznatih problema u domenu neobrazovanja, nezaposlenja, diskriminacije i stereotipizacije ove zajednice, koja živi na snažnoj društvenoj i fizičkoj margini, ne samo u crnogorskom kontekstu. U okviru spektra uvriježenih predrasuda, smatra se da su Romi „nazadna, tradicijom okovana zajednica, koja je u sebi okamenila paganske i od strane svih odbačene degradirajuće običaje“. S druge strane, „u tom paketu se nalaze i predrasude koje na jedan romantizovan i egzotičan način predstavljaju Rome kao vječite nomade koji muzikom zabavljaju sebe i druge, i kojima su muzika i igra neizostavni dio svakodnevice, pa i zanat na osnovu kojeg se oni širom svijeta identifikuju“. Autorka zaključuje da smo kao društvo i pojedinci pozvani ne samo da se bavimo manjinama, nego i cjelokupnim društvom, te da pokušamo da objasnimo i razjasnimo razne fenomene, rušimo socijalne prepreke koje postoje i time unapređujemo položaj, kulturu i prava svih članova društvene zajednice čiji smo dio.
